Η διαδικασία της μετάφρασης του KDE σε απλά βήματα

Με την ευκαιρία της επιστροφής της ιστοσελίδας και του wiki της μεταφραστικής ομάδας του KDE, θα θέλαμε να σας παρουσιάσουμε έναν όσο το δυνατό πιο πλήρη οδηγό για το πώς οι χρήστες του Plasma και των εφαρμογών του KDE μπορούν να συνεισφέρουν εύκολα και γρήγορα στο μεταφραστικό έργο.

Πρώτα από όλα, είναι σημαντικό κατά τη γνώμη μας να αναφερθούμε στο γιατί έχει αξία να μεταφράζεται ένα έργο λογισμικού όπως αυτό που παράγει η κοινότητα του KDE και κατ’ επέκταση γιατί θεωρούμε σημαντικό να συνεισφέρει κάποιος/α στο μεταφραστικό έργο.

Αρχικά, ως χρήστες του Plasma αλλά και του ελεύθερου λογισμικού γενικότερα, πιστεύουμε ότι το λογισμικό αυτό είναι αξιόλογο και, επομένως, θα θέλαμε να έχουν πρόσβαση σε αυτό όσες και όσοι το επιθυμούν. Συνεπώς, το να άρουμε το γλωσσικό εμπόδιο από αυτούς που δεν έχουν την ευχέρεια να το χρησιμοποιήσουν στα αγγλικά (αναφέρουμε τα αγγλικά γιατί αυτή είναι η γλώσσα που χρησιμοποιείται από τους προγραμματιστές) είναι πολύ βασικό. Παρόλο που αναγνωρίζουμε ότι η πλειοψηφία των χρηστών του λογισμικού του KDE είναι τεχνολογικά προχωρημένη, κάτι που συνήθως συνεπάγεται και καλή σχέση με τα αγγλικά, υπάρχει μια μερίδα χρηστών που είτε δε γνωρίζει είτε θεωρεί πρόβλημα την ύπαρξη των αγγλικών ανάμεσα σε αυτόν/αυτή και στα προγράμματα που χρησιμοποιεί. Επιπλέον, μιας και η τρέχουσα έκδοση του Plasma είναι σχεδόν πλήρης και, σίγουρα, ώριμη για τον καθημερινό χρήστη, τόσο από πλευράς σταθερότητας όσο και από πλευράς ευκολίας χρήσης (έχουμε και Plasma LTS πλέον...), κρίνουμε ότι η προσπάθεια της κοινότητας της για διεύρυνση της βάσης των χρηστών του, αξίζει να υποστηριχθεί. Από αυτή την οπτική γωνία, ένα πλήρως μεταφρασμένο περιβάλλον αποτελεί ένα σημαντικό συστατικό.

Η συνεισφορά στις μεταφράσεις έχει το πλεονέκτημα ότι, ενώ δεν απαιτεί προχωρημένες τεχνολογικές γνώσεις, σε σύντομο χρονικό διάστημα μπορεί κάποιος/α να παράγει πλούσιο και ποιοτικό μεταφραστικό έργο. Σε περίπτωση που έχετε κάνει μια βόλτα στο wiki, ίσως να έχετε ήδη ενημερωθεί για το πώς μπορείτε να βοηθήσετε στη μετάφραση. Σε κάθε περίπτωση, στη συνέχεια του άρθρου θα σας παρουσιάσουμε αναλυτικά όλα τα βήματα που απαιτούνται, προσπαθώντας να εξηγήσουμε με απλά λόγια όλες τις, πιθανώς νέες, έννοιες που θα συναντήσετε.

Όπως αναφέρεται και στη σχετική σελίδα στο wiki, το πρώτο βήμα που απαιτείται είναι να στείλετε ένα email στον συντονιστή της ομάδας αναφέροντας ότι θέλετε να μεταφράσετε ένα αρχείο ή κάποιο πακέτο. Όπως μπορείτε να δείτε και στο σχετικό faq, αυτό που επί της ουσίας μεταφράζουμε είναι αρχεία που έχουν την κατάληξη po, τα οποία προκύπτουν από τον κώδικα που γράφουν οι προγραμματιστές. Κάθε αρχείο po προκύπτει από κάποιο πρότυπο, το αντίστοιχο αρχείο pot (είναι το ίδιο για όλες τις γλώσσες). Τα pot δεν τροποποιούνται ποτέ από τον μεταφραστή, μόνο με τα po ασχολούμαστε... Τα πακέτα δεν είναι τίποτε παραπάνω από ομαδοποιήσεις αυτών των αρχείων, ανάλογα με τη σημασία και τη χρήση τους. Π.χ. το πακέτο kde-wokspace περιέχει τα αρχεία του χώρου εργασίας ενώ το kdeedu τα αρχεία που σχετίζονται με το εκπαιδευτικό λογισμικό του KDE.

Το επόμενο βήμα είναι η εγγραφή στη λίστα kde-i18n-el, στέλνοντας απλά ένα e-mail στη διεύθυνση kde-i18n-el-request@kde.org με θέμα “subscribe”. Εκεί μπορείτε να εκφράζετε οποιαδήποτε απορία σχετικά με τις μεταφράσεις και είναι και το μέρος που θα στείλετε το τελικό προϊόν της μετάφρασης.

Για να πραγματοποιήσετε την πρώτη σας μετάφραση, χρειάζονται συνοπτικά τα παρακάτω:

  1. Κατεβάζετε την ενημερωμένη έκδοση των αρχείων po και pot που είπαμε νωρίτερα

  2. Εγκαθιστάτε το Lokalize

  3. Ρίχνετε μια ματιά στο γλωσσάρι

Ας τα πάρουμε με τη σειρά. Ως προς το πρώτο, η λήψη των αρχείων μετάφρασης γίνεται από το αποθετήριο (repository) των αρχείων μετάφρασης του KDE, που είναι το svn. Εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι ο κώδικας που γράφεται από την κοινότητα του KDE συντηρείται στο git, ενώ στο svn βρίσκουμε μόνο τις μεταφράσεις. Το svn του KDE είναι το σύστημα στο οποίο συναντούμε την έκδοση κάθε αρχείου po που προκύπτει είτε από κάποια αλλαγή στη μετάφραση είτε μετά από επεξεργασία του κειμένου που εμφανίζεται στην εφαρμογή, από τον ίδιο τον προγραμματιστή. Όπως αναφέρουμε και στο wiki, το svn περιέχει αρχεία po και αρχεία pot, και χωρίζεται χωρίζεται σε τρεις κλάδους:

  • stable, ο οποίος περιέχει τις μεταφράσεις της τρέχουσας έκδοσης

  • trunk, ο οποίος περιέχει τις μεταφράσεις της επόμενης έκδοσης

  • tags, ο οποίος περιέχει τις μεταφράσεις της κάθε έκδοσης (δε θα μας απασχολήσει)

Επιπλέον, οι κλάδοι stable και trunk περιέχουν επίσης τους εξής υποκατάλογους:

  • l10n-kde4, όπου βρίσκονται οι μεταφράσεις των εφαρμογών που βασίζονται σε kdelibs4

  • l10n-kf5, όπου βρίσκονται οι μεταφράσεις των εφαρμογών που βασίζονται στο πλαίσιο εργασίας frameworks 5, του χώρου εργασίας Plasma και του ίδιου του frameworks 5.

Με τον όρο kdelibs4 αναφερόμαστε στο παλιότερο πλαίσιο εργασίας (aka framework) στο οποίο βασιζόταν το KDE 4, και στο οποίο βασίζονται ακόμα μια σειρά εφαρμογών. Αντίστοιχα, το frameworks 5 αποτελεί το νέο, αρθρωτό πλαίσιο εργασίας, στο οποίο βασίζεται το Plasma 5 και η πλειοψηφία, πλέον, των εφαρμογών του KDE.

Γενικά, συνίσταται το να μεταφράζουμε αρχεία po από τον κλάδο trunk. Έχοντας ρυθμίσει κατάλληλα το Lokalize (θα δούμε παρακάτω πως), ταυτόχρονα ενημερώνεται και ο κλάδος stable. Π.χ., έστω ότι μεταφράζουμε το αρχείο parley.po στο trunk, το οποίο ανήκει στο πακέτο kdeedu. Δοθέντος ότι τη στιγμή που μιλάμε η τρέχουσα σταθερή έκδοση των εφαρμογών του KDE είναι η 16.12.0, μεταφράζοντας στο trunk επί της ουσίας μεταφράζουμε για την επόμενη major έκδοση, την 16.x.0. Με την κατάλληλη ρύθμιση όμως θα μεταφράζουμε ταυτόχρονα και για την επόμενη minor έκδοση της σταθερής, την 16.12.1!

Κλείνοντας με το θέμα του αποθετηρίου, για να λάβετε την τρέχουσα εικόνα των trunk και stable, το μόνο που χρειάζεται είναι να ακολουθήσετε τις σχετικές οδηγίες.

Πάμε στο δεύτερο, την εγκατάσταση του Lokalize. Με το Lokalize επεξεργαζόμαστε εύκολα και γρήγορα αρχεία po, ενώ αυτό αναλαμβάνει να μας προτείνει τις κατάλληλες μεταφράσεις και να συγχωνεύει trunk και stable. Λογικά θα το βρείτε στο αποθετήριο της διανομής σας. Για την εγκατάστασή του χρησιμοποιήστε είτε το κέντρο λογισμικού της διανομής είτε τη γραμμή εντολών. Για παράδειγμα:

Σε arch/arch based εκτελέστε:

sudo pacman -S lokalize

Σε debian/ubuntu based εκτελέστε:

sudo apt install lokalize

Αμέσως μετά, εκτελείτε ένα προς ένα τα βήματα που αναφέρονται στον οδηγό γρήγορης διαμόρφωσης του Lokalize, και είστε έτοιμοι.

Εντάξει, όταν λέμε έτοιμοι εννοούμε έτοιμοι από τη σκοπιά της εγκατάστασης των απαραίτητων εργαλείων. Είναι όμως εξίσου σημαντικό να εξοικειωθείτε και με την ορολογία που χρησιμοποιούμε. Για να υπάρχει μια σχετική συνοχή στις αποδόσεις των διαφόρων όρων έχουμε φτιάξει ένα γλωσσάρι, που δεν είναι τίποτα παραπάνω από μια λίστα αγγλικών όρων και οι αποδόσεις τους στα ελληνικά.

Έχοντας λοιπόν μεταφράσει ένα (ή παραπάνω) αρχεία po από το trunk, τα στέλνετε στον συντονιστή, με κοινοποίηση στη λίστα αλληλογραφίας της ομάδας (εφόσον το Lokalize έχει ενημερώσει και την αντίστοιχη έκδοση στον κλάδο stable, συμπεριλαμβάνουμε και αυτά). Για να ολοκληρωθεί η διαδικασία, ο συντονιστής ή κάποιο άλλος μέλος της ομάδας θα κάνει και το τελικό commit στο svn.

Αυτό ήταν, τελειώσατε, η μετάφρασή σας θα είναι παρούσα στην επόμενη έκδοση! Το μόνο που απομένει είναι να διατηρείτε σε συγχρονισμό τα αρχεία του svn και είστε έτοιμοι για την επόμενη μετάφραση.

Ελπίζουμε όλα τα παραπάνω να ξεκαθάρισαν λίγο το τοπίο για όσες και όσους θα ήθελαν να συνεισφέρουν και δεν ήξεραν από που να ξεκινήσουν. Σε κάθε περίπτωση, για οποιαδήποτε διευκρίνηση μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας!